milhistory.net

От Константинополя до Дорилеона...

Первый крестовый поход и армяне...

Столкновение миров и библейский народ: Часть 2:

Гох Васил и его брат Баграт, Ошин Хетумян и Констандин Рубинян, армяне, храбрые французы и свирепые норманы - все то, что Вы хотели знать про начало Первого Крестового похода...

Մաս 2

Արշավանքի սկիզբը. Գող Վասիլը, Օշին Հեթումյանը, Ռուբեն Ռուբինյանը, այլ հայեր, քաջարի ֆրանսիացիները և խիզախ նորմանները:

Վայելեք - նման բան այլ տեղ չեք գտնի

Видео

Первый крестовый поход и армяне...

Часть 3

Киликийская драма и захват Антиохии - впереди Иерусалим...

Видео

Сегодня, как и тысячу лет назад...

Первый крестовый поход и армяне...

На пути к Иерусалиму - часть 4, последняя.

Видео

Շնորհակալ եմ,կնայեմ)

Спасибо,посмотрю.
Наверно интересно.)

Կսպասեմ կարծիքի...

Про численность крестоносцев в Хиттине-1187:

Почти 50.000 франков собрались в стране Акка. Они подняли над головами Крест Распятия, но султан Салах ад-Дин взял штурмом Тивериаду в двадцать третий день месяца Лави второго. Франки были очень расстроены потерей этого города, поэтому собрали свои войска, но султан Салах ад-Дин выступил против них и устроил им в субботу двадцать четвертого дня того же месяца великую битву при Хиттине, в которой Аллах дал победу мусульманам. После долгой борьбы франки бежали, а мусульмане захватили Крест Распятия.

Макризи "История Египта"

Во время крестовых походов армяне оказали большую помощь европейцам. Армянскую помощь крестоносцам описал Папа Григорий XIII в своей Екклезии Романа: Балдуин Булонский до того, как стать царём Иерусалима был первым герцогом Эдесским (армянская Урха, Урфа), которым он стал при помощи армянского князя Тороса Урхи. Балдуин также женился на дочери принца Тороса, сделав ее первой королевой Иерусалимского королевства.

1123 թ-ի գարնան վերջին Մերձավոր Արևելքում գործող քրիստոնյաները հայտնվել էին ողբալի դրության մեջ, ընդ որում վիճակին լրացուցիչ ծանրություն հաղորդեց նաև այն հանգամանքը, որ խաչակիրների ՉՈՐՍ իշխանություններից ԵՐԵՔԻ առաջնորդները փաստորեն չեզոքացված էին, իսկ ազատության մեջ մնացած միակ առաջնորդը՝ Տրիպոլսի կոմս Պոնսը, ոչ բավարար ուժ, ոչ հեղինակություն և ոչ էլ հնարավորություն ուներ շարունակելու հետագա պայքարը: Իր հերթին մահմեդականների առաջնորդ, Արտուխյաններն ներկայացնող Բալակը, փառավորված թերևս ավելին, քան որևէ մեկն իր տոհմում, ամենևին էլ տրամադրված չէր կանգ առնել ձեռք բերածի վրա: Իրոք, Անտիոքի դուքս Ռոջեր Սալերնացին զոհվել էր դեռևս 1119 թ-ին, իսկ Անտիոքի և Եդեսիայի միացյալ կառավարումն իրականացնող Երուսաղեմի թագավորության արքա Բալդուին II Բուրգցին (1118-1131), ինչպես նաև նրա քրոջորդի, Եդեսիայի կոմսության կոմս Ժոսլին Կուրտունեացին (1118-1131) էլ հայտնվել էին Արտուխյանների էմիրության առաջնորդ Բալակի ձեռքում։

Այսպիսով Բալակը շողում էր իր հզորության, փառքի և ամենակարողության ճաճանչներում, քրիստոնյաները զրկված էին ունակ ու հեղինակավոր որևէ առաջնորդից և, ըստ էության, գտնվում էին պասիվ պաշտպանվողի վիճակում և ահա հենց այս ծանրագույն պայմաններում որոշեցին գործել տեղի հայերը՝ ի վերջո իրավիճակը փոխելու ու հակառակորդին հետ շպրտելու մտայնությամբ: Բալակը քրիստոնյա գերիներին պահում էր իր տիրույթների սիրտը համարվող Խարբերդում և հայերը, որոնց շարքերում քիչ չէին Վասիլ Գող Կամսարականի զինակիրները, գործելով անակնկալ հարվածներին իրենց բնորոշ մարտավարությամբ, որոշեցին ամենից առաջ ազատել հենց այս գերիներին:
Հետագան անհրաժեշտ է դիտարկել առանձին մեջբերման տեսքով.

1123 օգոստոսի 2 - սեպտեմբերի 16 – Խարբերդի ճ-մ

Հայ ռազմիկները (40), նպատակ ունենալով ազատել Խարբերդի միջնաբերդում գերության մեջ պահվող Բալդուին II Բուրգցուն, Ժոսլին ու Գալերիան Կուրտունեացիներին, Բարլուֆին և ուրիշ խաչակիր ու հայ գերիների` սկսեցին նախապատրաստվել անակնկալ հարձակման:
I փուլ – Օգոստոսի 2-ին Հայ ռազմիկները, ծպտվելով իբրև գյուղացիներ, վանականներ ու վաճառականներ, ներս մտան քաղաք: Մոտենալով միջնաբերդում ու նրա դիմաց տեղավորված Արտուխյանների էմիրության բանակին (մոտ 300)` Հայ ռազմիկները անակնկալ հարձակումով ոչնչացրեցին այն և, միջնաբերդում գտնվող գերված հայ կանանց (80) օգնությամբ գրավելով միջնաբերդը, ազատեցին գերիներին:
II փուլ – Ժոսլինն ու մի հայ ռազմիկ օգնություն բերելու նպատակով սրընթաց երթով դուրս եկան քաղաքից, որից հետո Ժոսլինը, ծպտվելով գյուղացի մի հայ կնոջ հանդերձների մեջ և գրկում պահելով վերջինիս ծծկեր երեխային, հաջողությամբ հասավ Եդեսիա: Օգնություն կազմակերպելու բոլոր փորձերը, սակայն, անցան ապարդյուն:
III փուլ – Բալակի գլխավորությամբ ուժերը կենտրոնացրած Արտուխյանների էմիրության բանակը (մոտ 3.000) պաշարեց միջնաբերդը և, փորելով միջնաբերդի աշտարակներից մի քանիսի տակ ու փլուզելով դրանք, սեպտեմբերի 16-ին գրավեց այն Հայ ռազմիկներից (120, այդ թվում 80 կին) ու խաչակիրներից (69):
Հայերը կորցրին 120, դաշնակիցը` մոտ 65, թշնամին` մոտ 500 զինվոր: Բալդուին II Բուրգցին, Գալերիան Կուրտունեացին և Բարլուֆը կրկին գերվեցին:

Այսպիսով` հայերի հղացած փայլուն ռազմագործողությունը, թեև կյանք արժեցավ նույն այդ հայերին և լրիվ չափով չտվեց սպասելիք արդյունք, սակայն գոնե լավն այն եղավ, որ Ժոսլին Կուրտունեացին այնուհանդերձ ազատություն ձեռք բերեց: Այս կապակցությամբ պետք է ավելացնել, որ փայլուն այդ ռազմագործողության ողբերգական ավարտում մեղքի հիմնական բաժինը պատկանում էր Բալդուին II Բուրգցուն, որը, հրաժարվելով քաղաքից հեռանալու ժամանակին արված իրական առաջարկից, փոխարենը գերադասեց ըստ երևույթին իր գերությունը գոնե մի բանով փոխհատուցել և, հաշվի չառելով իրերի իրական հարաբերակցությունը, ցանկացավ խաչակիրների համար ապահովել այնպիսի առաջնակարգ մի ամրություն, ինչպիսին Խարբերդն էր: Ավելորդ էլ է ասել, որ կրկին գերության մեջ հայտնվելուց հետո այս ամենից խիստ կատաղած Բալակը, որը ամեն ինչից զատ նաև ստիպված էր եղել սեփական ձեռքով ավիրել սեփական տիրույթների ՍԻՐՏԸ հանդիսացող միջնաբերդի աշտարակները, քրիստոնյաներին ամենևին էլ լավ չվերաբերվեց՝ նրանց համար ապահովելով իսկական ԴԺՈԽԱՅԻՆ պայմաններ: Իրոք, կրկին իր տիրապետության տակ հայտնված գրեթե բոլոր քրիստոնյա գերիներին Բալակը հրամայեց տանջամահ անել, իսկ Գալերիան Կուրտունեացու էլ ձեռքը կտրեցին և նա այդ վերքից հետագայում մահացավ: Տարաբնույթ կտտանքների ենթարկվեց նաև Բալդուին II Բուրգցին, որի, ամեն ինչից զատ նաև, չորս ատամները քաշեցին:

Այ սենց՝ հայերի փայլուն գործողությունը արժեզրկվեց և ողբերգության վերածվեց ռազմաքաղաքական սխալ հաշվարկի արդյունքում...

Армянские царицы Иерусалима...

Видео

Meta AI

Երեխաների խաչակրաց արշավանքը, 1212 թ.

Էս միջնադարի ամենատխուր ու անհասկանալի պատմություններից ա։

Ինչպես սկսվեց
1212 թվականին Ֆրանսիայում մի 12 տարեկան հովիվ տղա՝ Ստեֆան անունով, հայտարարեց որ իրեն Հիսուսն ա երևացել։ Ասել ա՝ «գնա Երուսաղեմ ազատի, ծովը քո առաջ կբացվի ինչպես Մովսեսի ժամանակ»։ Համարյա նույն ժամանակ Գերմանիայում էլ Նիկոլաս անունով մի 10 տարեկան տղա նույն բանն էր քարոզում։

Ինչ եղավ հետո
Լուրը կրակի պես տարածվեց։ Հազարավոր երեխաներ ու դեռահասներ տներից փախան։ Մոտ 30,000 հոգի։ Ասում էին՝ «մեծերը մեղավոր են, դրա համար խաչակրաց արշավանքները չեն ստացվում։ Բայց մենք անմեղ ենք, Աստված մեզ կօգնի»։

Ֆրանսիացի երեխեքը հասան Մարսել։ Կանգնեցին ծովի ափին, սպասեցին որ ջուրը բացվի։ Չբացվեց։ Երկու վաճառական «բարիացան», ասեցին՝ «մենք ձեզ ձրի կտանենք Սուրբ Երկիր»։ Նստեցրին 7 նավի մեջ։

Տխուր վերջը
2 նավ Սարդինիայի մոտ փոթորիկից խորտակվեց։ Մնացած 5 նավը հասան Ալեքսանդրիա՝ Եգիպտոս։ Էդ վաճառականները բոլոր երեխեքին ստրուկ վաճառեցին մուսուլմաններին։

Գերմանացի երեխեքի վիճակն էլ լավ չէր։ Ոտքով անցան Ալպերով։ Ճանապարհին սովից, ցրտից կեսը մեռավ։ Ով հասավ Իտալիա, տեսավ որ ծովը չի բացվում։ Մի մասը հետ դարձավ, մի մասն էլ Հռոմում մնաց։

Հետո ի՞նչ եղավ
Տարիներ հետո մի վանական գտավ 18 հոգու, որ փրկվել էին ստրկությունից։ Նրանք պատմեցին ինչ ա եղել։ Պապը էդ երկու վաճառականին հետո կախեց։

Հետաքրքիր փաստեր
Որոշ պատմաբաններ ասում են սրանք լրիվ երեխա չէին։ «Puerti» բառը լատիներեն նշանակում էր նաև «աղքատ, թափառական»։ Կարող ա երիտասարդ գյուղացիներ էին։
Ֆրանսիայի թագավոր Ֆիլիպ II-ը հրամայել էր երեխեքին տուն վերադարձնել, բայց ոչ ոք չլսեց։
Էս դեպքից հետո Եվրոպայում երկար ժամանակ խաչակրաց արշավանք բառն էլ լսել չէին ուզում։

Կրոնական ֆանատիզմ + մանկական միամտություն = ողբերգություն։

Ուզո՞ւմ ես հունական կրակից պատմեմ հիմա։ Էդ արդեն միջնադարյան «սուպեր զենքի» պատմություն ա։