milhistory.net

1920 դեկտեմբերի 2 Դաշնակցական կառավարության պատվիրակությունը Ալեքսանդրապոլում թուրքական զավթիչների հետ կնքել է Հայաստանը անդամահատող և ստրկացնող ապօրինի
պայմանագիր

Դաշնակներից չէի սպասում նման բան։

1920 դեկտեմբերի 4 Երևան ժամանել է ՀԽՍՀ Հեղկոմը
1920 դեկտեմբերի 5 Երևանում լույս է տեսել ՀԿ(բ)Կ Կենտկոմի և Հայհեղկոմի օրգան «Կոմունիստ» հայերեն օրաթերթի առաջին համարը
1920 դեկտեմբերի 6 ՀԽՍՀ Հեղկոմի դեկրետով հանրապետության սահմաններում պետական լեզու ճանաչվել է հայերենը
1920 դեկտեմբերի 10 ՀԽՍՀ Հեղկոմը դեկրետ ընդունել է բանկերի ազգայն ացման մասին
1920 դեկտեմբերի 13 Լենինն ընդունել է ՀԽՍՀ Հեղկոմի անդամներ Ասքանազ Մռավյանին և Սահակ Տեր-Գաբրիելյանին
1920 դեկտեմբերի 13 ՀԽՍՀ ներքին գործերի ժողկոմատի հրամանը հին վարչական հիմնարկներն ու պաշտոնները վերացնելու մասին
1920 դեկտեմբերի 17 ՀԽՍՀ Հեղկոմի դեկրետով Հայաստանի բոլոր կուլտուր-կրթական հիմնարկները պետականացվել են

1920 դեկտեմբերի 18 ՀԽՍՀ արդարադատության ժողկոմիսարիատի հրամանով վերացվել են հին դատարանները
1920 դեկտեմբերի 25 Դաշնակցականները կազմել են այսպես կոչված «Ինքնավար Սյունիքի կառավարություն» (1921-ի ապրիլի 26-ին այն վերակազմվել է և կոչվել է «Լեռնահայաստանի կառավարություն»),
1920 դեկտեմբերի 28 ՀԽՍՀ Հեղկոմն ընդունել է դեկրետ հողի ազգայնացման մասին
1921 հունվարի 21 ՀԽՍՀ Հեղկոմն ընդունել է դեկրետ ՀԽՍՀ ժողովրդական տնտեսության խորհուրդ՝ ժողտնտխորհ, կազմակերպելու մասին
1921 հունվարի 23 Երևանի Ժողովրդական համալսարանի հանդիսավոր բացումը (1923-ից պետական համալսարան)

1921 փետրվարի 5 ՀԽՍՀ Հեղկոմն ընդունել է դեկրետ Էջմիածնի մատենադարանի և թանգարանի բազայի վրա Հայաստանի կուլտուր-պատմական գիտական ինստիտուտ հիմնելու մասին
1921 փետրվարի 12 Սկսվել է Վրաստանի մենշևիկյան կառավարության դեմ Լոռու «Չեզոք գոտու» աշխատավորության ապստամբությունը
1921 փետրվարի 13 Դաշնակցականների հակահեղափոխական խռովության սկիզբը
1921 փետրվարի 25 Խորհրդային իշխանության հաստատումը Վրաստանում
1921 փետրվարի 26 Դաշնակցականների հակահեղափոխական խռովության դեմ կռվելու նպատակով Դիլիջանում ստեղծվել է Հայաստանի հյուսիսային գավառների Ռազմահեղափոխական կոմիտե
1921 մարտի 8 Մոսկվայում բացվել է ՌԿ(բ)Կ տասներորդ համագումարը
1921 մարտի 16 Մոսկվայում կնքվել է ՌԽՖՍՀ կառավարության և Թուրքիայի Ազգային մեծ ժողովի կառավարության միջև
1921 ապրիլի 2 Երևանն ազատագրվել է դաշնակցական խռովարարներից

1921 ապրիլի 14 Լենինի պատմական նամակը Ադրրեջանի, Վրաստանի, Հայաստանի, Դաղստանի և Լեռնականների հանրապետության կոմունիստներին
1921 ապրիլի 22 Ալեքսանդրապոլն ազատագրվել է թուրքական զավթիչներից
1921 մայիսի 21 ՀԽՍՀ Հեղկոմը վերակազմվել է ՀԽՍՀ Ժողովրդական կոմիսարների խորհրդի
1921 հունիսի 24 ՀԽՍՀ Ժողկոմխորհի դեկրետը պարենմասնատրումը պարենհարկով փոխարինելու մասին
1921 հունիսի 26- հուլիսի 13 Քաղաքացիական կռիվները Զանգեզուրում

1921 հունիս Հայաստանում ստեղծվել են առաջին Խորհրդային տնտեսությունները
1921 օգոստոսի 21 Երևանում բացվել է Հայաստանի կոմերիտմիության առաջին համագումարը
1921 օգոստոսի 22 Երևանում բացվել է Հայաստանի արհեստակցական միությունների առաջին համագումարը
1921 սեպտեմբերի 21 ՀԽՍՀ ժողկոմխորհն ընդունել է դեկրետ Հայաստանում անգրագիտությունը վերացնելու մասին
1921 սեպտեմբերի 29 ՌՍՖՍՀ Կենտգործկոմն ընդունել է դեկրետ «Լազարյան ճեմարանը Խորհրդային Հայաստանի կուլտուրայի տուն վերանվանելու և նրա բոլոր նյութական ու կուլտուրական արժեքները Խորհրդային Հայաստանի կառավարության տրամադրության տակ դնելու մասին»
1921 հոկտեմբերի 13 Կարսի պայմանագիրը

1921 դեկտեմբերի 1 Հայաստանում սկսվում են գյուղական, գավառակային և գավառային խորհուրդների առաջին ընտրությունները
1921 դեկտեմբեր Սկսվել է հայերի հայրենադարձությունը Խորհրդային Հայաստան
1921 Սփյուռքում ձևավորվել է ռամկավար ազատականների կուսակցությունը
1922 հունվարի 26 Երևանում բացվել է Հկ(բ)կ առաջին համագումարը
1922 հունվարի 26 Երևանում բացվել է առաջին պետական դրամատիկական թատրոնը
1922 հունվարի 30 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ բանվորների, գյուղացիների և կարմիրբանակայինների պատգամավորների խորհուրդների առաջին համագումարը
1922 փետրվարի 3 ՀԽՍՀ խորհուրդների առաջին համագումարը հաստատել է ՀԽՍՀ առաջին սահմանադրությունը
1922 փետրվարի 19 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների առաջին համագումարը
1922 մարտի 12 Թիֆլիսում տեղի է ունեցել Հայաստանի, Վրաստանի և Ադրբեջանի Կենտգործկոմների ներկայացուցիչների լիազոր կոնֆերանսը, որը հաստատել է Անդրկովկասյան ֆեդերացիայի ստեղծման դաշնակցային պայմանագիրը
1922 մարտի 27 Բացվել է ՌԿ(բ)Կ տասնմեկերորդ համագումարը

1922 նոյեմբերի 7 Երևանում բացվել է պետական հանրային գրադարանը
1922 նոյեմբերի 7 Երևանում բացվել է պետական թանգարանը
1922 նոյեմբերի 29 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդների երկրորդ համագումարը
1922 դեկտեմբերի 10 Բաքվում բացվել է Անդրկովկասյան խորհուրդների առաջին համագումարը, որը որոշել է ԱՍՍՖՀՄ-ն վերակազմել ԱՍՖՍՀ
1922 դեկտեմբերի 30 Խորհուրդների համամիութենական առաջին համագումարում կազմավորվել է Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միությունը
1923 հունվարի 29 տեղի է ունեցել Երևանի առաջին բանֆակի հանդիսավոր բացումը
1923 մարտի 13 Երևանում բացվել է ՀԿ(բ)Կ երկրորդ համագումարը
1923 մարտի 20 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների երկրորդ համագումարը
1923 ապրիլի 16 ՀԽՍՀ ժողկոմխորհը որոշում ընդունել է Խորհչդային Հայաստանի պետկինո (հետագայում Հայկինո) ստեղծելու մասին

1923 ապրիլի 17 Մոսկվայում բացվել է ՌԿ(բ)Կ տասներկուերորդ համագումարը
1923 մայիսի 5 լույս է տեսել ՀԼԿԵՄ Կենտկոմի օրգան «Ավանգարդ» թերթի առաջին համարը
1923 հունիսի 2 ՀԽՍՀ Կենտգործկոմը որոշում ընդունել է «Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան» սահմանելու մասին
1923 դեկտեմբերի 1 Երևանում բացվել է Հայաստանի պետական կոնսերվատորիան
1923 դեկտեմբերի 4 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդների երրորդ համագումարը
1924 հունվարի 21 Լենինի մահը

1924 փետրվարի 26 ՍՍՀՄ Կենտգործկոմի որոշմամբ Ալեքսանդրապոլ քաղաքը վերանվանվել է Լենինական
1924 մայիսի 5 Երևանում բացվել է ՀԿ(բ)Կ երրորդ համագումարը
1924 մայիսի 13 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասի կոմունիստական կազմակերպությունների երրորդ համագումարը
1924 մայիսի 23 Մոսկվայում բացվել է ՌԿ(բ)Կ տասներեքերորդ համագումարը
1924 նոյեմբերի 7 Շարք է մտել Ղափանի պղնձաձուլարանը
1925 մարտի 12 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդներիի հինգերորդ համագումարը
1925 ապրիլի 27 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ գիտության և արվեստի ինստիտուտը
1925 հունիսի 21 Շիրակի ջրանցքի հանդիսավոր բացումը
1925 նոյեմբերի 30 Երևանում բացվել է ՀԿ(բ)Կ չորրորդ համագումարը
1925 դեկտեմբերի 5 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասի կոմունիստական կազմակերպությունների չորրորդ համագումարը
1925 դեկտեմբերի 18 Մոսկվայում բացվել է այաստանի կոմունիստական (բոլշևիկյան) կուսակցության համագումարները
1926 մայիսի 16 Երևանի առաջին հիդրոէլեկտրակայանի գործարկումը

1926 օգոստոսի 26 Բացվել է «Արզնի» առողջարանը
1927 մարտի 20 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդների հինգերորդ համագումարը
1927 նոյեմբերի 13 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ հինգերորդ համագումարը
1927 նոյեմբերի 21 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասի կոմունիստական կազմակերպությունների հինգերորդ համագումարը
1927 դեկտեմբերի 2 Մոսկվայում բացվել է ՀամԿ(բ)Կ տասնհինգերորդ համագումարը
1928 նոյեմբերի 1 Լենինականում բացվել է Հայաստանի պետական երկրորդ դրամատիկ թատրոնը
1928 նոյեմբերի 17 Երևանում բացվել է Հայաստանի կոլտնտեսությունների առաջին համագումարը
1928 նոյեմբերի 29 Տեղի է ունեցել Լենինականի տեքստիլ գործարանի և հիդրոէլեկտրակայանի գործարկումը
1929 հունվարի 20 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ վեցերորդ համագումարը

1929 ապրիլի 7 Բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդների վեցերորդ համագումարը, որտեղ հաստատվել է ՀԽՍՀ ժողովրդական տնտեսության զարգացման առաջին հնգամյա պլանը
1929 նոյեմբերի 29 Բացվել է Երևանի պատանի հանդիսատեսի թատրոնը
1929 նոյեմբերի 29 Տեղի է ունեցել Լենինական-Արթիկ երկաթգծի հանդիսավոր բացումը
1930 մարտի 1 Սկսել է աշխատել Սարդարապատի մեքենատրակտորային կայանը
1930 մայիսի 24 Երևանում բացվել է ՀԿ(բ)Կ յոթերորդ համագումարը
1930 հունիսի 5 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասի կոմունիստական կազմակերպությունների վեցերորդ համագումարը
1930 հունիսի 26 Բացվել է ՀամԿ(բ)Կ տասնվեցերորդ համագումարը
1930 հուլիսի 25 ՀամԿ(բ)Կ Կենտկոմը որոշում ընդունել է ընդհանուր պարտադիր տարրական ուսուցում մտցնելու մասին
1930 օգոստոսի 5 ՀԽՍՀ Կենտգործկոմը և ժողկոմխորհը որոշում ընդունել են ՀԽՍՀ գավառները վերացնելու մասին, Հանրապետությունը բաժանվել է 25 շրջանի

1930 նոյեմբերի 1 ՀԽՍՀ ժողկոմխորհը որոշում ընդունել է ՀԽՍՀ գիտության և արվեստի ինստիտուտը վերակառուցելու և այն գիտությունների ինստիտուտ վերանվանելու մասին
1930 նոյեմբերի 29 Բացվել է Փոքր Սարդարապատի ջրանցքը
1931 փետրվարի 14 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհուրդների յոթերորդ համագումարը
1932 հունվարի 3 Երևանում տեղի է ունեցել Մարքսիզմ-լենինիզմի ինստիտուտի հանդիսավոր բացումը
1932 հունվարի 17 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ ութերորդ համագումարը
1932 փետրվարի 23 Երևանում լույս է տեսել Հայաստանի խորհրդային գրողների ֆեդերացիայի օրգան «Գրական թերթի» առաջին համարը
1932 ապրիլի 9 Կազմակերպվել են Հայաստանի խորհրդային գրողների միությունը, Խորհրդային Հայաստանի երաժիշտների միությունը, խորհրդային նկարիչների ու կերպարվեստի աշխատողների միությունը և խորհրդային ճարտարապետների միությունը
1932 նոյեմբերի 5 Տեղի է ունեցել Երևանի երկրորդ հիդրոկայանի գործարկումը

1932 նոյեմբերի 15 Տեղի է ունեցել Զորագէ սի հանդիսավոր գործարկումը
1933 հունվարի 12 Գործարկվել է Երևանի տրամվայը
1933 հունվարի 20 Տեղի է ունեցել ՀԽՍՀ պետական օպերայի հանդիսավոր բացումը
1933 նոյեմբերի 29 Գործարկվել են Կիրովականի քիմիական կոմբինատը և Դավալուի (Արարատ) ցեմենտի գործարանը
1934 հունվարի 10 Երևանում բացվել է ՀԿ(բ)Կ իններորդ համագումարը
1934 հունվարի 15 Թիֆլիսում բացվել է Անդրկովկասի կոմունիստական կազմակերպությունների յոթերորդ համագումարը
1934 հունվարի 27 Բացվել է ՀամԿ(բ)Կ տասնյոթերորդ համագումարը
1934 հուլիսի 12 լույս է տեսել ՀԿ(բ)Կ Կենտկոմի, Երքաղկոմի և ՀԽՍՀ Կենտգործկոմի օրգան «Կոմունիստ» թերթի առաջին համարը
1934 օգոստոսի 1 Բացվել է Հայաստանի խորհրդային գրողների առաջին համագումարը
1934 սեպտեմբերի 6 Տեղի է ունեցել Ղափանի հարստացուցիչ ֆաբրիկայի հանդիսավոր բացումը
1934 նոյեմբերի 5 Բացվել է Լենինականի մանկավարժական ինստիտուտը

1934 նոյեմբերի 29 Գործարկվել է Երևան-Քանաքեռ երկաթգիծը
1935 հունվարի 10 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ խորհրդային ութերորդ համագումարը
1935 մայիս է կրան բարձրացավ «Պեպո» առաջին հայկական հնչուն կինոնկարը
1935 հունիսի 19 Երևանում բացվել է ՀԽՍՀ պետական պատմական թանգարանը
1935 հուլիսի 14 Տեղի է ունեցել ՍՍՀՍ գիտությունների ակադեմիայի հայկական մասնաճյուղի (ԱրմՖԱՆի) հանդիսավոր հիմնադրումը
1936 նոյեմբերի 19 Բացվել է ՀԽՍՀ խորհրդային իններորդ արտակարգ համագումարը
1936 դեկտեմբերի 5 ՍՍՀՍ խորհրդների ութերորդ արտակարգ համագումարը հաստատել է ՍՍՀՍ նոր սահմանադրությունը
1936 դեկտեմբերի 5 Շարք է մտել Քանաքեռի Հէ Կ-ը
1937 մարտի 23 ՀԽՍՀ խորհուրդների իններորդ համագումարը հաստատել է Հայկական ՍՍՀ նոր սահմանադրությունը
1937 մայիսի 26 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ տասներորդ համագումարը

1937 նոյեմբերի 15 Տեղի է ունեցել Ստանիսլավսկու անվան ռուսական պետական դրամատիկական թատրոնի հանդիսավոր բացումը Երևանում
1937 դեկտեմբերի 17 Տեղի են ունեցել ՍՍՀՍ առաջին գումարման Գերագույն խորհրդի ընտրությունները
1938 հունիսի 2 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ տասնմեկերորդ համագումարը
1938 հունիսի 12 Տեղի են ունեցել Հայկական ՍՍՀ առաջին գումարման Գերագույն խորհրդի ընտրությունները
1938 հուլիսի 12 Բացվել է ՀԽՍՀ առաջին գումարման Գերագույն խորհրդի առաջին նստաշրջանը
1939 փետրվարի 26 Բացվել է ՀԿ(բ)Կ տասներկուերորդ համագումարը
1939 մարտի 10 Բացվել է ՀամԿ(բ)Կ տասնութերորդ համագումարը
1939 սեպտեմբերի 15 Սկսվել է «Սասունցի Դավիթ» է պոսի 1000-ամյակի տոնակատարությունը